Sezon na zioła

Rozmowa z dr. n med. Maciejem Kierzkiewiczem – specjalistą chorób wewnętrznych i gastroenterologii, ordynatorem Oddziału II Wewnętrznego i Gastroenterologii Międzyleskiego Szpitala Specjalistycznego w Warszawie.

Zofia Kurek z Apteki im. J. Pazdirka w Wojniczu, Anioł Farmacji 2013

Czasem zwyczajne ziółko będące w zasięgu ręki może okazać się jedynym ratunkiem w jakiejś zaskakującej nas sytuacji, kontuzji czy urazie. Wiadomo, najzdrowsze dla naszego organizmu będą świeże zioła, ale chcąc dłużej z nich korzystać, możemy je ususzyć, zamrozić, zrobić sok czy nalewkę.

Proponuję zwrócić uwagę na pokrzywę (Urtica dioica). Zawiera makro- i mikroelementy: magnez, fosfor, wapń, siarkę, żelazo, potas, jod, krzem i sód. Witaminy: A, K, B2 i C. Związki aminowe, garbnikowe, kwasy organiczne, olejki eteryczne, chlorofil, serotoninę, histaminę, acetylocholinę, fitosterole i flawonoidy.

Ze względu na właściwości moczopędne niezastąpiona jest w leczeniu kamicy nerkowej i innych schorzeń układu moczowego. Oczyszcza organizm poprzez wydalanie szkodliwych substancji, co poprawia wygląd naszej cery, włosów i paznokci. Korzystnie wpływa na pracę trzustki i wątroby, a ze względu na zawartość kwasu foliowego i żelaza wzmaga produkcję czerwonych krwinek. W tym celu sok ze świeżo wyciśniętych liści można podawać nawet małym dzieciom i kobietom w ciąży. Ze względu na właściwości bakteriobójcze może też być używana zewnętrznie w różnych schorzeniach skóry, jak ropnie, trądzik, w płukankach do leczenia łupieżu i łojotoku.

Ze świeżych liści pokrzywy możemy wycisnąć sok lub zrobić napój (miksujemy pokrzywy, jabłko, dodajemy łyżeczkę soku z cytryny, ew. łyżkę miodu, wodę mineralną). Dawkowanie soku to łyżka dziennie (dorośli), napoju 1–2 szklanki. Listki pokrzywy dodajemy też do jajecznicy, tarty, lazanii czy zupy. Należy wcześniej je umyć, przelać gorącą wodą i doprawić.

Warto podczas spacerów schylić się nisko i zerwać liście Babki lancetowatej (Plantago lanceolata) lub Babki zwyczajnej (Plantago maior). Babka rośnie wszędzie: na łąkach, polach, miedzach, pastwiskach i w ogrodach. Surowcem leczniczym są jej liście. Zawierają glikozydy, flawonoidy, garbniki, polisacharydy, kwasy organiczne, enzymy, saponiny. Bogate są też w witaminy A, C i K, sole mineralne, w tym cynk. Ze względu na obecność związków śluzowych Babka lancetowata wykorzystywana jest do produkcji syropów na kaszel. Napar z suszonych liści babki i podbiału skutecznie leczy nieżyty gardła i krtani. Z kolei napar z liści babki i korzenia biedrzeńca jest skuteczny w „kaszlu palacza”. Stosowana jest też w chorobie wrzodowej jako lek osłaniający, a także przy zbyt małym wydzielaniu soku żołądkowego oraz nieżytach żołądka i jelit (połączenie liści babki i bobrka trójlistnego).

Z surowych liści możemy robić okłady. Liście miażdżymy i przykładamy na stany zapalne skóry. Skutecznie likwidują też obrzęki, w tym też te po ugryzieniu komarów oraz innych insektów.

Jak lipiec to i lipa (Tilia cordata). To okazałe drzewo obsypane pięknie pachnącymi kwiatami daje cenny surowiec zielarski. Kwiaty zawierają flawonoidy, olejki eteryczne (działanie uspokajające i rozkurczowe) związki śluzowe (przeciwkaszlowe i powlekające błonę śluzową przewodu pokarmowego), fitosterole (przeciwzapalne), kwasy organiczne, wit. C.

Lipa kwitnie krótko, ale jest wiele jej odmian, które to różnią się okresem kwitnienia. Warto więc zebrać kwiaty, aby je wysuszyć i mieć wspaniałą herbatkę na jesienne i zimowe dni. Z suszonych kwiatów lipy oraz surowych owocków (powstają po opadnięciu kwiatów) przygotujemy cukierki. Na 2 łyżki suchych, roztartych na proszek kwiatów dodajemy po łyżeczce miodu i oleju oraz łyżkę kuleczek – owocków lipy (uprażonych na patelni i roztartych w moździerzu). Z tego toczymy w dłoniach małe trufelki – cukierki i schładzamy w lodówce.

Reklama